Duiken brengt ons op plaatsen die voor de meeste mensen verborgen blijven. We zweven boven wrakken, ontdekken meren en steengroeves dicht bij huis en ontmoeten tijdens reizen koe bijzondere dieren.
Die toegang tot de onderwaterwereld brengt ook een verantwoordelijkheid met zich mee.
Bij Dive Pro Group vinden we daarom dat zorg voor de onderwaterwereld geen afzonderlijk onderwerp is. Het hoort bij de ontwikkeling van iedere duiker.
Van Project AWARE naar PADI AWARE Foundation
Veel duikers kennen Project AWARE nog als de organisatie achter acties rond oceaanbescherming en onderwaterafval. Vandaag gaat de organisatie verder onder de naam PADI AWARE Foundation.
De organisatie ontstond in 1992 en heeft zich ontwikkeld tot een internationale non-profitorganisatie die lokale acties van duikers probeert om te zetten in bredere bescherming van de oceaan. De huidige Blueprint for Ocean Action richt zich onder andere op het bestrijden van afval en plasticvervuiling, het beschermen van kwetsbare diersoorten, het uitbreiden van beschermde mariene gebieden en het herstellen en monitoren van habitats.
Een belangrijk uitgangspunt daarbij is eenvoudig: duikers bevinden zich op plaatsen die voor onderzoekers, beleidsmakers en het grote publiek vaak moeilijk bereikbaar zijn.
Wat wij tijdens onze duiken zien, registreren en rapporteren kan daardoor waarde hebben die verder gaat dan die ene duik.
Duurzaam duiken begint bij goed leren duiken
Wie aan duurzaam duiken denkt, denkt misschien eerst aan plastic verminderen, afval opruimen of natuurprojecten ondersteunen.
Maar één van de belangrijkste dingen die je als duiker kan doen, begint veel vroeger:
leer goed duiken.
Een duiker met een goed gecontroleerd drijfvermogen en een stabiele trim:
- raakt minder snel de bodem;
- woelt minder sediment op;
- komt minder gemakkelijk tegen kwetsbaar onderwaterleven;
- beweegt rustiger door het water;
- heeft meer controle tijdens observatie en fotografie.
Niet toevallig noemt PADI AWARE goed drijfvermogen één van zijn belangrijke principes voor oceaanbescherming. Ook Green Fins legt sterk de nadruk op buoyancy, afstand houden van de bodem en het vermijden van contact met onderwaterleven.
Daarom zien we bij Dive Pro Group vaardigheden zoals buoyancy en trim niet alleen als technische duikvaardigheden, maar ook als onderdeel van verantwoord duiken.
Een goede duiker hoeft zich niet aan het rif, een wrak of de bodem vast te houden om controle te bewaren.
Kijk, maar laat de onderwaterwereld met rust
Een ontmoeting met een zeepaardje, kreeft, rog, haai of ander dier kan het hoogtepunt van een duik zijn.
Maar wij zijn bezoekers in hun leefomgeving.
Probeer dieren daarom niet aan te raken, vast te nemen, achterna te zwemmen of te manipuleren voor een foto. Voeder onderwaterdieren niet en respecteer voldoende afstand.
Hetzelfde geldt voor de omgeving zelf. Neem geen schelpen, planten, stenen, koraal of andere natuurlijke elementen mee als souvenir.
PADI AWARE vat het mooi samen in zijn richtlijnen voor duikers: respecteer wildlife en laat de duikplaats achter zoals je ze hebt aangetroffen — of, wanneer mogelijk, een beetje schoner.
Van afval opruimen naar citizen science
Een blikje, vislijn of plastic verpakking meenemen tijdens een duik lijkt misschien een kleine actie.
Maar wanneer afval niet alleen wordt verwijderd maar ook gecategoriseerd en geregistreerd, kan die actie onderdeel worden van een veel groter geheel.
Daar draait PADI AWARE Dive Against Debris® om.
Duikers verzamelen tijdens surveyduiken onderwaterafval en registreren hun bevindingen. Die gegevens worden toegevoegd aan een internationale citizen-science database en kunnen worden gebruikt om vervuilingspatronen zichtbaar te maken en onderzoek en beleid te ondersteunen.
Dat verschil is belangrijk.
Een opruimduik haalt afval uit het water.
Een Dive Against Debris-survey haalt afval uit het water én zet wat je vindt om in bruikbare informatie.
> Ontdek PADI AWARE Dive Against Debris
Iedere duik kan informatie opleveren
De rol van duikers in citizen science wordt bovendien steeds breder.
Via het PADI AWARE Conservation Action Portal kunnen duikers deelnemen aan verschillende vormen van monitoring en natuurbescherming. Naast Dive Against Debris omvat dit inmiddels onder andere de Global Shark & Ray Census en de AWARE Biodiversity Survey.
Daarmee verandert de manier waarop we naar een gewone recreatieve duik kunnen kijken.
Je kan nog steeds gewoon genieten.
Maar tegelijkertijd kan je leren observeren.
Welke soorten zie je? Verandert een duikplaats doorheen het seizoen? Kom je haaien of roggen tegen? Ligt er afval? Hoe ontwikkelt de biodiversiteit zich?
De duiker wordt zo niet alleen bezoeker van de onderwaterwereld, maar ook waarnemer en mogelijke deelnemer aan de bescherming ervan.
Ook onze lokale duikplaatsen verdienen bescherming
Duurzaam duiken gaat niet alleen over tropische riffen.
Ook de plaatsen waar we in België en Nederland duiken verdienen onze aandacht.
Steengroeves, meren, getijdenwateren en andere lokale duikplaatsen vormen ecosystemen waarin onze manier van duiken wel degelijk verschil kan maken.
Dat betekent bijvoorbeeld:
- niet onnodig door begroeiing of over de bodem bewegen;
- afval meenemen wanneer dat veilig kan;
- vislijnen en ander afval op een correcte manier verwijderen;
- dieren voldoende ruimte geven;
- lokale regels en toegangsvoorwaarden respecteren;
- zorgvuldig omgaan met parking, oevers en instapplaatsen;
- andere duikers aanspreken op een positieve en respectvolle manier.
Duurzaamheid begint dus niet pas wanneer we op duikreis vertrekken.
Ze begint op onze volgende duik.
Maak ook bewustere keuzes op duikreis
Onze impact stopt bovendien niet aan de waterlijn.
Wie op duikvakantie gaat, maakt keuzes over vervoer, verblijf, materiaal, excursies en vooral over de duikoperator waarmee hij of zij het water ingaat.
Vraag bijvoorbeeld hoe een operator omgaat met onderwaterleven, afval, ankeren, groepen en milieuregels.
Green Fins, een internationaal initiatief van The Reef-World Foundation in samenwerking met het UN Environment Programme, ontwikkelde hiervoor standaarden voor duurzamer duik- en snorkeltoerisme. Het programma legt onder andere de nadruk op goed drijfvermogen, een no-touchbeleid, respect voor onderwaterleven en het vermijden van onnodige schade aan het rif.
Duurzaam reizen betekent niet dat iedere reis perfect moet zijn. Het betekent wel dat we steeds vaker bewuste keuzes kunnen maken.
Koop en gebruik materiaal bewust
Ook onze duikuitrusting verdient aandacht.
Goed materiaal kan jarenlang meegaan wanneer het correct wordt gekozen en onderhouden. Je hoeft daarom niet ieder seizoen nieuwe uitrusting te kopen omdat er een nieuw model verschijnt.
Kies materiaal dat:
- goed bij jou en je duikactiviteiten past;
- degelijk en herstelbaar is;
- correct onderhouden kan worden;
- je lang kan blijven gebruiken.
Laat materiaal tijdig onderhouden en vervang onderdelen wanneer dat mogelijk en veilig is, in plaats van automatisch een volledig product af te schrijven.
Ook dat is onderdeel van verantwoord duiken.
Bij Dive Pro Group koppelen we materiaaladvies daarom liever aan wat je werkelijk nodig hebt als duiker dan aan zoveel mogelijk materiaal verkopen.
Bescherming wordt sterker wanneer we het samen doen
Individuele keuzes zijn belangrijk, maar een duikcommunity kan meer bereiken.
Opruimacties, AWARE-activiteiten, citizen-scienceprojecten, workshops en themaduiken kunnen van natuurbescherming iets maken dat vanzelfsprekend onderdeel wordt van het actieve duikleven.
Daarom willen we duurzaamheid ook steeds meer verbinden met Dive Pro Club.
Niet één keer per jaar een symbolische opruimactie, maar regelmatig aandacht voor de omgeving waarin we duiken.
Want uiteindelijk beschermen mensen vooral wat ze kennen, begrijpen en waarderen.
Van leren duiken naar leren beschermen
Wanneer je begint met duiken, ligt de aandacht terecht eerst op veiligheid, ademhaling, materiaalgebruik en controle.
Daarna begint een tweede ontwikkeling.
Je leert beter kijken.
Je leert begrijpen waarom een stabiele trim belangrijk is. Waarom je een dier niet hoeft aan te raken om ervan te genieten. Waarom een stuk vislijn meer betekent dan zomaar wat afval. En waarom gegevens van één duik uiteindelijk onderdeel kunnen worden van een veel groter natuuronderzoek.
Binnen PADI AWARE bestaan verschillende mogelijkheden om daar verder mee aan de slag te gaan, waaronder AWARE, Dive Against Debris, Coral Reef Conservation en opleidingen rond haaien- en roggenbescherming. Ook vaardigheden zoals Peak Performance Buoyancy vormen een belangrijke praktische basis voor duiken met zo weinig mogelijk verstoring.
Bij Dive Pro Group bekijken we die niet als losse brevetten die je moet verzamelen.
We zien ze als verschillende manieren om te groeien tot een betere, bewustere en actievere duiker.
Protect what you dive
We duiken omdat de onderwaterwereld ons fascineert.
Omdat er rust is.
Omdat iedere duik anders is.
Omdat we plaatsen kunnen ontdekken die vanaf de oppervlakte nauwelijks zichtbaar zijn.
Precies daarom is het logisch dat we ook verantwoordelijkheid opnemen voor die wereld.
Niet door te verwachten dat iedere duiker perfect is.
Wel door bij iedere duik iets bewuster te worden.
Verbeter je vaardigheden.
Respecteer wat je tegenkomt.
Laat zo weinig mogelijk achter.
Neem afval mee wanneer dat veilig kan.
Deel wat je ziet.
En gebruik je positie als duiker om mee het verschil te maken.
Want duurzaam duiken is uiteindelijk geen afzonderlijke discipline.
Het is gewoon goed duiken.
Wil je bewuster duiken?
Binnen Dive Pro Group combineren we opleiding, clubduiken, workshops en PADI AWARE-initiatieven om van natuurbescherming een praktisch onderdeel van je duikleven te maken.
> Ontdek AWARE & Biologie Specialty's
Duurzaam duiken · PADI AWARE · Dive Against Debris · Ocean Conservation · Duikvaardigheden · Buoyancy · Onderwaterwereld · Citizen Science · Dive Pro Club · Verantwoord duiken